Teknenin motor sesi yavaşça kısılırken, suyun yüzeyine çarpan rüzgarın taşıdığı o serin yosun kokusunu derin derin içime çektim. Şanlıurfa denilince insanın aklına genellikle uçsuz bucaksız sarı düzlükler, kavurucu güneş ve tozlu yollar gelir. Ancak Siverek kırsalında, sarp kayalıkların arasına gizlenmiş serin bir vaha yatıyor. Karşımda, Fırat Nehri’nin milyonlarca yılda siyah bazalt taşları sabırla oyarak şekillendirdiği devasa bir saklı kanyon duruyordu. Takoran Vadisi, henüz tur otobüslerinin istilasına uğramamış, kendi sessizliğinde yaşayan nadir coğrafyalardan biri.
Buraya ilk adım attığınızda, o dev taş duvarların arasında ne kadar küçük olduğunuzu iliklerinize kadar hissediyorsunuz. Rehber kitapların kalıplaşmış cümlelerinden çok uzak, tamamen doğanın kendi kurallarını koyduğu bir yer burası. Suya yansıyan güneş ışıkları kayaların rengini sürekli değiştirirken, biz de fotoğraf makinelerimizi bir kenara bırakıp sadece anı yaşamaya karar verdik.
Takoran Vadisi Nerededir ve Hikayesi Nedir?
Bu devasa doğal oluşum, Şanlıurfa’nın Siverek ilçesine yaklaşık 40 kilometre mesafede bulunuyor. Mezra, diğer adıyla Baki köyünden başlayıp Adıyaman’ın Gerger ilçesine kadar ortalama 20 kilometre boyunca kıvrılarak uzanan bir kanyondan bahsediyoruz. Yöre halkıyla çay içerken dinlediğimiz hikayelere göre, Atatürk Barajı’nın inşasıyla sular yükseldiğinde coğrafyanın kaderi de baştan yazılmış. Sular altında kalan eski köyler, mağaralar ve terk edilmiş taş evler, bölgeye oldukça gizemli, hatta biraz melankolik bir hava katmış.
Teknenin burnu dar geçitlere doğru ilerlerken, suyun hemen altında geçmiş yaşamların izlerini görmek insanda tuhaf bir his bırakıyor. Bölge aslında sadece su ve taştan ibaret değil. Yüksek yamaçlarda dolaşan yaban keçilerini veya gökyüzünde daireler çizen yırtıcı kuşları görmek için başınızı biraz yukarı kaldırmanız yeterli. Doğanın o vahşi ve dokunulmamış hali her detayda karşınıza çıkıyor.
Siverek’teki Bu Saklı Kanyon Rotalarına Neden Gitmelisiniz?
Beton yığınlarından, bitmek bilmeyen trafikten ve kalabalıklardan yorulduysanız, Takoran’ın o derin sessizliği size çok iyi gelecek. Kayalıkların arasından geçerken sadece rüzgarın uğultusu ve suyun şırıltısı yankılanıyor kulağınızda. Kimi yerlerde kanyon o kadar daralıyor ki, elinizi uzatsanız iki yakanın taşlarına aynı anda dokunabilecekmişsiniz gibi hissediyorsunuz. Biz dar geçitlerden birine daldığımızda, gökyüzü ince mavi bir çizgiye dönüştü ve ortam aniden serinledi.
Ayrıca bölgedeki irili ufaklı mağaralar ve doğal şelaleler, burayı tekdüze bir tekne turu olmaktan çıkarıyor. Her virajı döndüğünüzde farklı bir jeolojik yapıyla karşılaşıyorsunuz. Özellikle güneşin batışına yakın saatlerde, o siyah bazalt kayaların kızıla çalması, suya yansıyan renk oyunları insanın zihnine kazınıyor. Gürültüden uzaklaşıp sadece kendi düşüncelerinizle baş başa kalmak istiyorsanız, rotanızı buraya çevirmelisiniz.
Gitmeden Önce İhtiyacınız Olan Hap Bilgiler
Bölgeye hazırlıksız gitmek pek akıllıca bir fikir değil. Yollar yer yer bozuk olabiliyor ve etrafta lüks tesisler veya büyük marketler bulmanız imkansız. Çantanızı hazırlarken şu pratik notları mutlaka dikkate alın:
- Ulaşım: Şanlıurfa merkezden yola çıkıyorsanız, önce araçla Siverek’e, oradan da Mezra (Baki) köyüne yönelmeniz gerekiyor. Yolculuk yaklaşık 1.5 ila 2 saat arası sürüyor. Toplu taşıma çok kısıtlı olduğu için kendi aracınızla veya kiralık araçla gitmek en doğrusu.
- Zamanlama: İlkbahar ayları, özellikle Nisan ve Mayıs dönemi kanyonun en canlı, suyun en coşkulu olduğu zamanlar. Yazın Urfa’nın o meşhur sıcağı taşların arasında bunaltıcı bir hal alabiliyor. Sonbaharın ilk ayları da serin rüzgarlarıyla oldukça ideal.
- Tekne Turları ve Ücretler: Vadiye girmek için resmi bir gişe yok, alan tamamen halka açık ve ücretsiz. Ancak asıl manzaraları görmek için köy iskelesinden kalkan balıkçı veya gezi tekneleriyle anlaşmanız şart. Fiyatlar kişi sayısına, turun süresine ve yapacağınız pazarlığa göre değişkenlik gösteriyor.
Şanlıurfa Çevresinde Başka Neler Yapılır?
Hazır buralara kadar gelip o serin havayı içinize çekmişken, rotanızı sadece vadi ile sınırlamayın. Siverek merkeze döndüğünüzde, çarşıdaki eski taş fırınlardan birinin önünde durun. Oradan odun ateşinde yeni pişmiş sıcak bir tırnak pidesi alın. Hemen ardından yörenin en iddialı lezzeti olan Siverek tava yiyin. Bol domatesli, biberli ve yerel etin o yoğun yağıyla harmanlanan bu yemek, günün tüm fiziksel yorgunluğunu anında silip süpürüyor.
Yemekten sonra biraz daha antik dönemlerin izini sürmek isterseniz, Karacadağ eteklerindeki göçebe rotalarına direksiyon kırabilirsiniz. Şanlıurfa merkeze doğru dönüşe geçtiğinizde ise Göbeklitepe veya Karahantepe’ye uğramadan günü sonlandırmayın. Özellikle Karahantepe’nin henüz çok fazla insan akınına uğramamış olması, o binlerce yıllık sessiz auranın içine daha rahat girmenizi sağlıyor. Gecenin ilerleyen saatlerinde çarşıya inip Gümrük Hanı’nda, tavla zarları sesleri eşliğinde acı bir mırra içtiğinizde, bu coğrafyanın ruhunu tam anlamıyla damaklarınızda hissedeceksiniz.
Gitmeden Önce Ufak Bir Tavsiye
Tekneye binerken yanınıza mutlaka hafif bir rüzgarlık alın. Güneş tepede cildinizi yaksa bile, kanyonun o dar koridorlarından esen rüzgar suların üzerinden geçerken oldukça serinletici, hatta bazen üşütücü olabiliyor. Bir de telefonunuzun şebeke arayarak şarjını tüketmesine izin vermeyin, çünkü çoğu yerde hat çekmiyor. Ekranı kapatın, arkanıza yaslanın ve suyun kayalara çarparken çıkardığı o ritmik sesi dinleyerek zihninizi bu ıssız, güçlü coğrafyaya bırakın.
